-
1 Память
- memoria (tenax); recordatio; fama, nomen, existimatio; retinetia (actarum rerum); animus (ex animo excidere, effluere); (компьютера) - instrumentum memoriale, apparatus us memorialis;• вводить в память, сохранить в памяти - in instrumento memoriali condere;
• память есть способность души возобновлять бывшее, хранилище изобретенного умом. - Memoria est, per quam animus repetit illa, quae fuerunt, thesaurus rerum inventarum.
• память верная, твердая - memoria tenax; иметь хорошую п. - memoria vigere;
• прекрасная память - virtus memoriae;
• у него память слаба - memoria ei labat;
• иметь нетвердую память - memoria vacillat;
• иметь большую память - esse magna memoria;
• слабая память - segnis ac lenta memoria;
• не иметь памяти - defici memoria;
• обременять память - memoriam obruere;
• память теряется - memoria occidit;
• Это запечатлено глубоко в моей памяти - hoc in memoria mea penitus insidet;
• врезаться в чью-л. память - alicui in visceribus haerere;
• Пока я буду жив, всегда буду хранить ее в памяти - semper illius meminero, dum vivam; nunquam ex animo discedet illius memoria.
• привести себе что на память - rem in memoriam reducere; rei memoriam renovare;
• изгладить из памяти - rem e memoria evellere;
• Это вышло у меня из памяти - haec exciderunt e memoria;
• выйти из памяти - effluere ex animo;
• Это приходит мне на память - hoc in memoriam redit;
• иметь кого в свежей памяти - tenere vivam alicuius memoriam;
• Это приводит мне на память Платона - haec res affert mihi memoriam Platonis;
• упражнять, изощрять память - memoriam agitare, exercere;
• сохранить в памяти - memoria custodire;
• память его для нас драгоценна - quem memoria colimus;
• воскресить чью память - intermortuam alicuius memoriam renovare;
• истребить память - rei famam supprimere;
• память о нем погибла - periit (vetustate abiit) eius memoria;
• память, передаваемая нашим детям - memoria prodenda liberis nostris;
• увековечить память чего - in animis omnium aliquid condere;
• оставить по себе добрую память - bonam sui famam relinquere;
• оставить по себе память своими заслугами - alios sui memores facere bene merendo;
• составить себе вечную, бессмертную память - immortalitatem adipisci;
• омрачить чью память - famam obscurare;
• Это оскорбляет его память - hoc eius nomini officit, hoc eius famam imminuit, laedit;
• человек, оставивший о себе отличную память - vir liberrimi nominis;
• сегодня память по моем отце - Hodie res divina fit pro anima mei defuncti parentis;
• годы уносят всё, вплоть до памяти - omnia fert aetas, animum quoque;
• если память позволяет (в состоянии удержать) - si memoria suffragatur;
-
2 Внимание
с. - attentio, onis,f;согл.: acies (aciem intendere); animadversio; consideratio; intentio; respectus;• сочувственное, благосклонное внимание - studium atque aures;
• быть в центре внимания - maximae attentioni esse:
• разновидность, достойная внимания - attentione digna varietas;
• особого внимания заслуживает растение, собранное у тающих снегов - singulari attentione digna est (singularem attentionem meret) planta ad nives deliquescentes lecta;
• привлечь внимание - attentionem movere,;
• привлечь к себе внимание - attentionem attrahere;
• не обращать внимания - neglego, lexi, lectum, ere verb. 3; aliud, alias res agere;
• обратить внимание (ср. также заметить 1., 3.) animadverto, verti, versum, ere "verb. 3;(animum) attendo, tendi, tensum, ere verb. 3:
• на ошибочность этого указания совершенно правильно уже обратил внимание Юзепчук - hanc indicationem erroneam rectissime animadvertit cl. Juzepczuk:
• Турнефор обращал больше внимания на цветок, чем на плод - cl. Tournefortius magis ad florem quam ad fructum attendebat;
• в особенности следует обратить Внимание на многолистный стебель и ланцетовидные листья - attendendum est praecipue ad caulem polyphyllum et folia lanceolata;
• обрати внимание (букв. заметь хорошо)Nota bene;
• обратить особое внимание - maxime attendere;
• принять во внимание (ср. также учитывать) - respicio.spexi. spectum, ere verb. 3:
• прими во внимание (учти) - respice;
• уделить внимание - curam (diligentiam. studium) adhibere,
• ycкользать от внимания - decipio, cepi, ceptum, ere verb. 3.
• Это требует большого внимания - haec res maximam animi attentionem postulat; ad hanc rem perstudiose attendendum est;
• приковывать внимание слушателей - capere aures;
• заслуживающий внимания - haud spernendus;
• полное внимания письмо - litterae plenae officii;
-
3 Памятный
- memorialis; quod in memoria habetur,custoditur;• Это - памятное дело. - Haec res omnium mente haeret.
-
4 Памятовать
- meminisci, recordari, memorem esse; in memoria habere; memoria aliquid tenere, retinere, servare, custodire;• Я буду это всгда памятовать - huius rei memoria in me vigebit; haec res apud me nunquam intermoritura est;
• Памятуй свои обещания - promissa tua memoria teneto;
• Кто не памятует благодеяний, тот их не достоин - immemor beneficiorum iis indignus est;
• памятовать чьи услуги - alicuius merita (meritorum) in nos recordari;
• памятуется мне, вы некогда говорили - memini te hoc aliquando dixisse;
• памятуется мне, что я читал - memini me legisse;
-
5 пропадать
evanescere [o, nui,-]; perire [eo, ii, itum] (labor periit; tempus periit); deperiri; disperire; interire; liquescere [o, cui,-]; defluere [o, xi, ctum]; excidere [o, cidi,-](spes excidit); occidere [o, cidi, casum]; amitti [or, amissus sum]• пропади я пропадом, если… ne sim salvus, si… salvus esse nolo, si…
• пропади ты пропадом! I [abi] dierectus!
• по мне пропади оно пропадом per me ista pedibus trahantur
• я пропал actum est de me; occisa esr haec res
• я окончательно пропал occidi atque interii
• мы были так поражены, что вся наша решимость пропала excidit omnis constantia attonitis (nobis)
-
6 Вещь
- res; supellex, vasa; merx (mala merx haec est!);• все вещи богом созданы - universae res a deo conditae sunt; rerum natura a deo condita est;
• творец всех вещей - rerum omnium opifex;
• трудные вещи - quae difficilia sunt;
• говорить неприятные вещи - lapides loqui;
• вещь важная и стоит того, чтобы о ней подумать - magnum quid et magnae cogitationis;
• это не мои вещи - hae non mea sunt;
• он все свои вещи взял с собой - omnia vasa collegit; omnem supellectilem secum portavit, tulit;
• ценные вещи - res bonae;
-
7 дело
opus, operis, n; negotium [ii, n]; causa [ae, f]; res, rei, f; actio [onis, f]; facinus, facinoris, n; occupatio [onis, f]; opera [ae, f]• отложив все другие дела omissis omnibus aliis negotiis
• в самом деле nam; vero; re vera
• на самом деле revera; vero; reapse; re ipsa
• дело заходит слишком далеко longe res abiit
• дело в исходе войны, а не в ее причине quaeritur belli exitus, non causa
• заниматься бесполезным делом sulcos in pulvere ducere
• заниматься своим делом suum negotium, suam rem agere
• заниматься посторонними делами aliud, alias res agere
• заниматься бесполезным делом actam rem agere; actum agere
• затевать бесполезное дело nudo vestimenta detrahere
• мне нет никакого дела до кого-л. nihil mihi est cum aliquo
• это не имеет отношения к делу hoc nihil ad rem
• расстроенные дела affectae res; defessae res
• маловажное дело causa paucorum calculorum
• взяться за дело умеючи dextram partem operis administrare
• в чем тут дело? quae haec est fabula?
• дело не в доходах non agitur de vectigalibus
• так как дела шли лучше, чем ожидалось rebus supra vota fluentibus
• какое тебе дело до этого? Quid tibi hanc rem [hujus rei] curatio est?
• дело касается тебя tua res agitur
• творить великие дела res egregias agere
• ничегонеделание учит людей дурным делам nihil agendo homines male agere discunt
• когда дело сделано actā re
• как дела? Quid agitur?
• дело было в начале года principium anni tum agebatur
• дело разбирается у претора res agitur apud praetorem
• вести чье-л. дело causam alicujus agree, tractare
• сводить что-л. не к обстоятельствам дела, а к воле лиц aliquid non ad causam, sed ad voluntatem personasque dirigere
• на него возложено это дело super ea causa missus est
• клонить дело в пользу плебса inclinare rem in causam plebis
• защищать дело оптиматов optimatium causam agere
• все дело не в порядке tota res claudicat
• все дело в том (что, чтобы) totum in eo est (ut)
• плохо у нас дело с комедией in comoedia claudicamus
• говорить дело rem loqui
-
8 Весь,
вся, всё - totus; integer; universus (vita; triduum; genus hominum; non unus aut alter miles, sed universi milites); omnis; cunctus; solidus;• в альпийском поясе всего Кавказа - in regione alpina totius Caucasi;
• все растение покрыто войлочным опушением - tota planta tomentosa;
• в течение всего года - totum per annum; весь год - integer, solidus, totus, plenus annus;
• растение, распространённое по всей Сибири - planta per totam Sibiriam distributa;
• во всей Италии, за исключением Галлии - in Italia, praeter Galliam, tota;
• вся моя вина в том, что...summa criminis est, quod...
• но это ещё не всё - nequaquam in isto sunt omnia;
• всё это возьми себе - integrum sibi reserves;
• от всего сердца - toto pectore;
• всей душой - totus et mente et animo;
• всей душой и телом - tota mente atque omnibus artubus;
• весь свет - universitas, universus mundus;
• во всём свете известный - toto notus in orbe;
• это я говорю обо всех вообще - haec loquor de universis;
• всю ночь - tota nocte;
• я там проспал всю ночь - ibi quievi noctem perpetem;
• весь дом сгорел - aedes igne, incendio, flammis plane obsumptae sunt;
• весь хлеб морозом побило - fruges prorsus frigore perierunt;
• человек, весь сотканный из лжи и обмана - homo totus ex fraude et mendacio factus;
• всё время - totis horis;
• всеми силами - totis viribus;
• мне всё равно - nihil moror; nihil mea refert; non magnopere curo;
• вот всё, что осталось от денег - hoc tantum pecuniae relictum est;
• всё кончено - finita res est; consummatum est;
• вот и всё - haec summa est;
• У меня всё благополучно, всё идёт хорошо - salva res est; in portu navigo;
• сколько ни лей в дырявую бочку, всё не наполнишь - pertusum quidquid infunditur dolium, perit;
• все вместе - omnes universi;
• больше всего, лучше всего - super omnia;
• сделать всё возможное - omnia summa facere;
-
9 весь
totus [a, um]; integer; universus [a, um] (vita; triduum; genus hominum; non unus aut alter miles, sed universi milites); omnis [e]; cunctus [a, um]; solidus [a, um]• в альпийском поясе всего Кавказа in regione alpina totius Caucasi
• все растение покрыто войлочным опушением tota planta tomentosa
• в течение всего года totum per annum
• весь год integer, solidus, totus, plenus annus
• растение, распространенное по всей Сибири planta per totam Sibiriam distributa
• во всей Италии, за исключением Галлии in Italiā, praeter Galliam, totā
• вся моя вина в том, что…summa criminis est, quod…
• но это еще не все nequaquam in isto sunt omnia
• все это возьми себе integrum sibi reserves
• от всего сердца toto pectore
• всей душой totus et mente et animo
• всей душой и телом totā mente atque omnibus artubus
• весь свет universitas, universus mundus
• во всем свете известный toto notus in orbe
• это я говорю обо всех вообще haec loquor de universis
• всю ночь totā nocte
• я там проспал всю ночь ibi quievi noctem perpetem
• весь дом сгорел aedes igne, incendio, flammis plane obsumptae sunt
• весь хлеб морозом побило fruges prorsus frigore perierunt
• человек, весь сотканный из лжи и обмана homo totus ex fraude et mendacio factus
• все время totis horis
• всеми силами totis viribus
• мне все равно nihil moror; nihil mea refert; non magnopere curo
• вот все, что осталось от денег hoc tantum pecuniae relictum est
• все кончено finita res est; consummatum est
• вот и все haec summa est
• У меня все благополучно, все идет хорошо salva res est; in portu navigo
• сколько ни лей в дырявую бочку, все не наполнишь pertusum quidquid infunditur dolium, perit
• все вместе omnes universi
• больше всего, лучше всего super omnia
• сделать все возможное omnia summa facere
-
10 Как
- quo modo; ut, uti; qui; qua; quemadmodum; qualiter; quanto;quam; sicut;• в то время как - dum;
• до того как - priusquam;
• как бы (как будто) - quasi; ceu;
• как бы ни - quomodocumque; utcunque; ut ut;
• как можно - quam; ut (ut planissime exponam);
• как правило - pro more; pro norma;
• как следует - rite;
• как... так... - cum... tum; tam... quam; ut... ita (sic);
• как только - simul atque; quum extemplo; ut, ut primum (ut Romam venit, praetor factus est); statim ut (ac, atque, quum, quam); как только он это сказал - haec ut dixit;
• между тем как - dum;
• не такой как - dissimilis; diversus;
• не что иное как - nihil aliud nisi;
• перед тем как - antequam; priusquam;
• подобно тому как - simili modo ac; similiter ac;
• после того как - postquam;
• с тех пор как - ex quo;
• как поживаешь? - Ut vales?
• продолжай как начал - perge ut instituisti;
• как сказано выше - ut ante dictum est;
• когда эти обвинения были возведены на него, как он переносил их! - Quae postea sunt in eum ingesta, ut sustinuit!
• как бы ни обстояло дело - ut ut res haec sese habet;
• как человек (так как я человек) я могу ошибаться - possum falli ut homo;
• многие фиденаты, так как они были римскими колонистами, знали латинский язык - magna pars Fidenatium, ut qui coloni additi Romani essent, Latine sciebant;
• с тех пор как ты уехал в Брундизий, я не получил от тебя ни одного письма - ut Brundisio profectus es, nullae mihi abs te sunt redditae litterae;
• как это забавно! - Quam facete!
• как тебя назвать? - Quem te appellem?
• как это могло случиться? - Qui fieri poterat?
• как золото в огне, так верное доброжелательство в каком-либо несчатье познать можно - quasi aurum igne, sic benevolentia fidelis periculo aliquo perspici potest;
-
11 Клониться
- vergere (vergi); spectare; se flectere;• к чему клонится речь сия - quorsum spectat haec oratio;
• дело клонится к бунту - spectat ad rebellionem res;
• клонится еа него - competit in eum;
• день клонится к вечеру - sol ad occasum vergit; declinat in vesperem dies; inclinat deus;
См. также в других словарях:
Actum est, haec res secundum jus civile dicitur in quo cavetur, ne quis rem actam apud judices repet… — Actum est, haec res secundum jus civile dicitur in quo cavetur, ne quis rem actam apud judices repetat. См. Решено повершено … Большой толково-фразеологический словарь Михельсона (оригинальная орфография)
ILLAE Res — apud Amob. adv. Gentes l. 3. ubi de Principe, Circumferentem res illas: Lucretio Veneris res dicuntur de Rer. Nat. l. 1. v. 556. l. 3. v. 771. et l. 5. v. 845. Nec patuêre cupitum aetatis tangere florem; Nec reperire cibum; net iungi per Veneris… … Hofmann J. Lexicon universale
affaire — Affaire, n. p. Negotium, Commercium. J ay affaire avec un homme riche. Cum opulento rem habeo ac negotium. Plaut. Affaire hasté et avancé, Maturatum negotium. Affaire meslé et broüillé, Negotium turbulentum. Affaires nets, et point toüillez, ne… … Thresor de la langue françoyse
faire — Faire, act. acut. Vient de l infinitif Latin Facere, ostant la lettre c. Facere, agere. L Italien syncope, et dit Fare. Faire de l argent à son creancier, Pecunias conquirere ad nomen eradendum ex tabulis creditoris. Faire argent, Conficere… … Thresor de la langue françoyse
venir — Venir, neut. acut. Est fait du Latin Venire par apocope, et signifie arþriver à quelque lieu. Venir et arriver, Aduenire. Venir souvent, Ventitare. Venez ca, Heus, Eho. D ou viens tu? Vnde agis te? Plaut. Vien ça ici à moy, Adesdum. Vien ça à moy … Thresor de la langue françoyse
chagriner — Chagriner, Solicitare, Angere. Se chagriner et soucier pour aucun, Adire solicitudinem pro aliquo. Je me chagrine fort, Male maceror. Chagriner quelqu un et le mettre en souci, Conficere alicui solicitudines, Aliquem solicitum habere. Ceste chose … Thresor de la langue françoyse
doubte — Doubte, Dubitatio, Haesitatio, Offendiculum, Scrupulus, Suspicio Suspectio, Timiditas. Il signifie aussi le respect craintif que le subject a envers son seigneur: dont vient que le subject l appelle son redoubté, et par augment, son tres redoubté … Thresor de la langue françoyse
debat — et different de quelque chose, Altercatio, Certatio, Concertatio, Decertatio, Controuersia, Contentio, Disceptatio, Lis, Velitatio. Petit debat, Discrimen tenue. Le debat est en la ville de Brindese, qui premier entrera dedans, Certamen vertitur… … Thresor de la langue françoyse
caquet — Caquet, Loquacitas, voyez Babil. Cecy luy a bien rabaissé son caquet, Haec res, vel Haec vox eum perculit, Haec res hominem fregit, L a fait parler plus bas … Thresor de la langue françoyse
croire — Croire, Credere. Croire et dire, Autumare. Aisé à croire, Credibilis. Croire facilement, Se credulum praebere. Croire pour tout certain, Pro haud dubio habere. Comme je croy par quelques conjectures que j ay, Vt coniicio. Chacun le croit ainsi… … Thresor de la langue françoyse
soulci — Soulci, m. acut. C est peine d esprit, pour quelque choses garder, recouvrer, defendre, et autres actions executer, Solicitudo. Dont il semble venir, Cura, Anxietas. comme, Je suis en souci pour le Roy, en Maugist, De Rege sum solicitus, nempe… … Thresor de la langue françoyse